Nieuw leven voor bedreigde weidevogels in ARTIS
- 21 mei 2026
In ARTIS staan de komende weken de eieren van verschillende weidevogels op uitkomen. Bezoekers kunnen in het broedhuis van dichtbij zien hoe kuikens zich een weg uit het ei banen. Een bijzonder moment, maar ook een urgent verhaal: veel Nederlandse weidevogels staan al decennia onder druk.
Sinds 1960 is het aantal boerenlandvogels in Nederland met 60 tot 70 procent afgenomen. Voor soorten die broeden in open graslanden en akkers is de achteruitgang op de lange termijn nog groter: sinds het begin van de vorige eeuw gaat het om ongeveer 85 procent. De kemphaan is als broedvogel bijna uit Nederland verdwenen; ook soorten als de tureluur staan onder druk. Oorzaken zijn onder meer het verdwijnen van leefgebied en intensieve landbouw. Door lage waterstanden, vroeg maaien en minder insecten overleven te weinig kuikens.
Broeden in ARTIS
ARTIS coördineert het soortbehoudprogramma van de tureluur en draagt ook bij aan het behoud van de andere soorten door eieren zorgvuldig uit te broeden en gezonde populaties in dierentuinen op te bouwen. Door het eerste legsel weg te nemen, kunnen oudervogels opnieuw tot broeden komen. Het tweede legsel broeden ze vervolgens zelf uit, waardoor ze hun natuurlijke gedrag kunnen blijven vertonen. De jonge vogels kunnen later ook naar andere dierentuinen, waar ze helpen om het verhaal van bedreigde weidevogels aan een groter publiek te vertellen.
“Een kuiken dat uit het ei kruipt is een hoopvol beeld,” zegt Maartje de Vries, teamleider Dierverzorging bij ARTIS.
“Maar het laat ook zien hoe kwetsbaar nieuw leven is. Met ons werk willen we bijdragen aan sterke populaties én bezoekers laten zien waarom bescherming van weidevogels zo belangrijk is.”
Bezoekers kunnen de komende periode in het Broedhuis van ARTIS zien hoe kluten, tureluurs, kemphanen en steltkluten uit het ei komen
Onderzoek naar lepelaars
Ook doet ARTIS mee aan onderzoek. In samenwerking met de Rijksuniversiteit Groningen en trekvogelecoloog prof. dr. Theunis Piersma worden zenders getest op lepelaars in ARTIS. De lepelaar laat zien dat aandacht en bescherming hoopvolle resultaten kunnen opleveren: na een historisch dieptepunt is de Nederlandse populatie weer sterk gegroeid. Met betere zenders kunnen onderzoekers trekbewegingen en belangrijke leefgebieden van wilde lepelaars nog nauwkeuriger in kaart brengen, zodat de soort ook in de toekomst goed beschermd kan worden.
Het laatste nieuws
Zuidelijke hoornraaf krijgt volledige 3D-geprinte snavel
16 oktober 2026 • ARTIS-Park
Een zuidelijke hoornraaf in ARTIS heeft twee op maat gemaakte, 3D-geprinte protheses gekregen voor zijn gebroken boven- en ondersnavel. Voor zover bekend is het wereldwijd de eerste keer dat bij een vogel beide snavels op deze manier zijn hersteld. De behandeling is een samenwerking tussen ARTIS, de faculteit Diergeneeskunde van de Universiteit Utrecht, het UMC Utrecht en Amnovis. Met succes: al de dag na de operatie pakte de hoornraaf zelfstandig voedsel op.
Jonge olifantenbul Vinh vertrekt uit ARTIS
29 september 2026 • ARTIS-Park
Van kleine olifant tot jonge bul: sinds zijn geboorte in mei 2020 groeide Vinh op in de olifantenkudde van ARTIS. Binnenkort vertrekt de jonge Aziatische olifantenbul naar een andere dierentuin, waar hij gaat leven in een mannengroep met andere olifantenbullen.
Wildlifedierenarts Martine van Zijll Langhout lanceert uitgebreide Engelstalige editie van Over leven in het Wild
23 september 2026 • ARTIS-Park
De Nederlandse wildlifedierenarts en ARTIS-dierenarts Martine van Zijll Langhout lanceert op donderdag 24 september in het ARTIS-Groote Museum in Amsterdam Lessons from the Wild, de uitgebreide Engelstalige editie van haar Nederlandse bestseller Over Leven in het Wild. Prinses Irene der Nederlanden, die zich al lange tijd inzet voor een diepere verbinding tussen mens en natuur, ontvangt het eerste exemplaar.